Karamandan.com

Karamandan.com

13 Ağustos 2020 Perşembe
Ayasofya İmaret ve Camii Vakfiye Şartnamesi
Ayasofya İmareti Vakfiye Şartnamesi.
Kategori : Köşe Yazıları
25 Temmuz 2020 16:03
 
Ayasofya İmaret ve Camii Vakfiye Şartnamesi

Ayasofya İmareti Vakfiye Şartnamesi.

Vakfiye sahibinin Ayasofya Camii için şartnamesi.

 Ayasofya Vakıfları Genel Müdürü ve Görevi.

Ayasofya Vakıfları Genel Sekreteri ve Muhasebecisi Görevi.

Fatih’in Ayasofya Cami Vakfiyesi 5. Bölüm

Ayasofya Müştemilatından Olan İmarette Uygulanan Şartname

Çalışanlar, Görevleri, Ücretleri ve Sayıları

Vâkıf, - Allah mülkünü ebedi kılsın- bahsi geçen imaretin başında diyanette, emanette, takvada ve ilimde önde gelen bir zatı imaret başkanı tayin etmiştir. İmarette fakirlere, bilginlere ve misafirlere ayrılan yemekleri ve diğer ihtiyaçlarını tertipli bir biçimde ulaştırmakla yükümlüdür. İmaret başkanının günlüğü yirmi dirhemdir.

Vâkıfın İmaret Şartnamesindeki diğer şartları:

1- İmaretin hesap uzmanı, güvenilir bir muhasebeci yazıcısı olacaktır. İmarete giren çıkan her şeyi bütün ayrıntısıyla yazacaktır. Günlük ücreti altı dirhemdir.

2- İmaretin bir Harç Vekili olup alış verişte maharetli, diyanetine bağlı, deneyimli olacak, günlük beş dirhem alacaktır.

3- İmaretin güvenilir ve kendisine Kilerdar / kilerci denen bir muhafızı olacak, imareti korumada ve haklarını muhafazada tavizsiz olacaktır. Ücreti beş dirhemdir.

4- İmarette güçlü ve güvenilir iki ferraş bulunacaktır. İmaretin gizli açık her tarafını temiz tutacaklar, zamanında halı kilim ve perdelerini açıp kapayacaklardır. Bunlara da günlük üçer dirhem ayrılacaktır.

5- İki kayyım bulunacak, dindar ve güvenilir olacaklar ve gelen misafirlere yapılan iaşe ibate hizmetlerini kusursuz ifa edeceklerdir. Bunlara da günlük üçer dirhem tahsis edilmiştir.

6- Lambaları, kandilleri zamanında yakıp söndürmek için iki kişi bulunacaktır. Görevlerini nöbetleşe yapacaklar ve imaretin kapılarını geç saatlerde kapatacaklar sabahın ilk saatlerinde açacaklardır. Ücretleri günlük üçer dirhemdir.

7- İmaret mütevellisinin Nakip diye adlandırdığı hizmetleri görecek güçlü kuvvetli, diyanet sahibi dört kişi bulunacaktır. Kendilerine tevdi edilen hayırları ve yemekleri muhtaçlara, misafirlere, öğrencilere sabah ve akşam vakitlerinde hakkıyla dağıtacaklardır. İmarete misafir gelenlere yer gösterecekler ve gidecekleri zamana kadar yemeklerini vereceklerdir. Bu hizmetleri esnasında hoş adetlere, güzel törelere ve göreneklere riayet edeceklerdir. Her birisi için günlük üçer dirhem ödenecektir.

8- İmarette iki de kapıcı, aracı bulunacak yemek dağıtımında kapıda olacaklar ve edep dışı hareketlere mani olacaklar, gerektiğinde nasihatle gerektiğinde güç kullanarak asayişi temin edeceklerdir. Bunların da günlük hakları üçer dirhemdir.

9- Bütün yemek türlerini ustalıkla pişirebilecek altı güvenilir ve maharetli aşçı bulunacaktır. Ücretleri günlük dörder dirhemdir.

10- Altı ekmekçi bulunacaktır ki ekmek yapımında deneyimli ve dindar olacaklardır. Nöbetleşe ekmek yapımını da çıraklara öğreteceklerdir. Günlükleri dörder dirhemdir.

11- Bir güvenilir kişi de imaret mutfağına et taşımakla vazifeli olacak ve günlüğü üç dirhem olacaktır.

12- İki güvenilir kişi buğday temin ve temizliğiyle meşgul olacak ve günlük üçer dirhem alacaklardır.

13- iki kişi kazan ve ağdalarla vazifeli olup günlük ikişer dirhem alacaklardır. Ayrıca kazanlar için günlük beş dirhem tahsis edilecektir.

14- İki güvenilir ve diyanet sahibi kişi imaret ahırında vazife yapacaklar, ahırı yatsın kapayıp sabah erken açacaklar, canlı hayvanları koruyacaklardır. Günlükleri ikişer dirhemdir.

15- Güvenilir bir kişi de misafirlerin hayvanlarına ayrılan arpayı korumak, gerektiği gibi yem ve samanı misafir canlı hayvanlarına dağıtmakla görevlidir.

16- İmaretin deposundan mutfağa odun taşımak için de bir görevli bulanacak ve günlük iki dirhem alacaktır.

17- Bir kişi de imaret binasının duvarlarını koruyacak, buralara yazı yazmaya, işaret koymaya engel olacaktır. Günlüğü iki dirhemdir.

Bu yüce imaretin çalışanlarına toplamda günlük iki yüz dirhem tahsis edilmiştir.

 Vakıf sahibi bu yüce imaret için günlük bir veya yarım müdd* buğday unu tahsis etmiştir. Buğday birinci kalite olmalıdır. Ayrıca günlük iki yüz kırk okka** semiz koyun eti, altı kile pirinç ayrılmıştır. Ramazan, bayram ve Cuma gecelerinde ise her bir gecede dane pirinç, zerde ve zirbaç pişirilmek üzere bir müdd ve beş kile ayrılacaktır.

Ayasofya Camii ve İmaretinde Vazifeler

Her gün için imaret mutfağına altı kile şurbac için pirinç, 1. Kalite kaynamış buğdaydan altı kile bulgur, günlük yarım kile nohut ayrılacaktır. Ayda bir müdd ve üç kile tuz tahsis edilmiştir.

Ramazan ayının her gecesi, her Cuma gecesi ve her bayram gecesi için kırk iki okka …  tayin edilmiştir?

Ramazan ayının her gecesi, her Cuma gecesi ve her bayram gecesi için atmış iki okka taze, 1. Kalite tereyağı tayin edilmiştir.

Ramazan ayının her gecesi, her Cuma ve bayram günleri için kırk iki dirhem safran tayin edilmiştir.

Muhtaçlara yapılan zirbaç yemeğinde kullanmak üzere badem, üzüm, kuş üzümü ve benzeri malzemeler gözlemci ve aşçının kısıtlamaya gitmeksizin göz kararı miktarında ayrılacaktır.

Bakliyat için günlük sekiz dirhem ayrılacaktır.

Bu vakfiyede adı geçen ölçü birimlerinden Müdd, kile ve okkada Kostantıniyye Şehri müddü, okkası ve kilesi esas alınacaktır.

Yıllık misafir ziyafetleri ve bal için on beş bin dirhem ayrılacaktır.

Vakfiye sahibi bütün adı geçen bu malzemelerin miktarlarında kısıtlamaya gidilmemesini, bu miktarların üzerine de çıkılmamasını şart koştu. Eğe bu miktarlardan artarsa ihtiyaca göre korunmasını da şart koşmuştur.

Vakfiye sahibi – Allah mülk ve saltanatını ebedi eylesin- Bu vakfiyede geçen Yeni Cami, İmaret-i Âmire, Daru’ş-şifa (Hastane) ve Kütüphane ile bunlarla alakalı müştemilat için genel bir Gözlemci / Bakıcı atanmasını şart koştu. Bu gözlemci ve genel müdür iffetli, emanete riayet eden, diyanet sahibi olmalıdır.

Bu gözlemci ve genel müdürün vazifesi;

1- Ayasofya’ya dâhil vakıfların bakımını ve tamirini yapmak, …

2- Vakıflara ait tarlalardan kalkan hasadı kontrol etmek

3- Tayin edilen görevleri ait olduğu kişilere iletmek

4- Giren – çıkan her şeyin nicelik ve niteliğini bilmek

5- Vakfiyeye ait hüccetleri ve belgeleri yenilemek

6- Anlatıldığı surette vakıfları ebedîliği ilkesi ve bununla alakalı konularda mesai harcamak. Gözetmen -  genel müdürün günlüğü elli dirhemdir.

Vakfiye sahibi Yeni Ayasofya vakıflarına bir de güvenilir, dindar, bilgili ve tecrübeli sekreter tayin etmiştir. Ayasofya cami ve diğer vakıflarının defterlerinin muhasebesini tutacaktır. Bu vakıfların günlüklerini kaydedecek, bu günlüklerde (ruznamçe) altı günün olayları ve giren çıkanı bütün detaylarıyla yer alacaktır.

Her yılın defteri yazıcının mührüyle mühürlenerek genel müdürün nezaretinde bir keseye konacaktır. Bu muhasebeci - sekreter de günlük on dirhem alacaktır.

Gözetmen Müdürün kontrolündeki Ayasofya Vakıflarına ait tarlalardan çıkan mahsuller adı geçen harcamalara yetmeyecek olursa eksiğini Ayasofya Vakıfları genel müdüründen temin edecektir. Aldıklarının miktarını ve harcadığı yerleri de deftere kaydedecektir.

Vakfiye sahibi – Allah mülk ve saltanatını ebedi eylesin- Ayasofya Camii için şartnamesi:

1- Ayasofya Camiinin salih, ilim sahibi hatibi olacaktır. Her Cuma günü Hanif İslam dinine ve İslam Şeriatına aykırı olmayan hitabet ve imamet icra edecektir. Hatibe her Cuma günü için 15 dirhem tayin edilmiştir.

2- Hatipten ayrı bir salih, mazbut, âlim, imamlarda aranan bütün şartları haiz bir kişi de imam olarak günde beş vakit namazları cemaatle kıldıracaktır. İmama da günlük 15 dirhem verilecektir.

3- Ayasofya Camiinde görevli devamlı Kur’an okuyan hafızlara başkanlık edecek bir kişi bulunacak, günlük altı dirhem alacaktır. Bu zat hafızlıkta çok ileri derecede bulunacak, kıraat ilmine de vâkıf olacaktır.

4- Kur’an’ı en iyi şekilde tecvitle ezberlemiş dokuz hafız bulunacak Kur’an’a bakmadan ezberden okuyacaklardır. Tayinleri günlük kişi başı beş dirhemdir.

5- Ayasofya Camiinde, doğruluk ve dürüstlükle tanınan yirmi salih kişi de her gün Kur’an’ın otuzda biri olan birer cüzü orada mevcut Kur’an-ı kerimlerden öğle namazından sonra okuyacaklardır. Bu yirmi kişinin her birine günlük iki dirhem ödenecektir.

6- Ayasofya Camiinde on dört kişi her öğle namazından sonra vâkıfın – Allah memleketini daim kılsın- ve geçmiş bütün büyük dedelerinin – Allah ahirette Darusselamdaki derecelerini yüceltsin- ruhu için tehlil / kelime-i tevhit okuyacaklardır. Bu 14 kişi aralarından birisini başkan seçeceklerdir. Her birine günlük ikişer, başkana ise üç dirhem ödenecektir.

7- Ayasofya Camiinde salih ve vakit bilgisiyle donanmış Altı kişi günde beş defa ezan-ı Muhammedî nöbetleşe okumak üzere vazifelendirilmiştir. Günlükleri beşer dirhemdir.

8- Bir adam da Muarrif olarak her Cuma Muarriflerin vazifesini yapacaktır. Muarrif: Cuma günleri adet üzere cami mahfilinde, Allah’a hamd ü sena ve resulüne salavattan sonra vakıf sahibine –Allah memleketini daim kılsın-  dua, mümin erkek ve mümine kadınlara da istiğfarda bulunacaktır. Cuma günleri için Muarrife altı dirhem tayin edilmiştir.

*Müdd: Hububat ölçülerinden biridir. Her biri 4’er sinikten meydana gelen 20 kileye denirdi.

** Okka: 1280 gram

(Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Osmanlı Arşivi TKGM-d-02147-0001 / 0141 / s. 7, 8, 9, 10)

Mükremin Kızılca

 

Okunma : 675
karaman


EKSPERTİZ
guney sigorta
Gündem haberleri
Düğün kavgası mahalleyi ayağa kaldırdı
12 Ağustos 2020 Okunma: 13747 Asayiş
Müjdeli Corona haberi geldi
10 Ağustos 2020 Okunma: 9383 Sağlık
Polonyalı gençler Karaman’da faaliyete başladı
10 Ağustos 2020 Okunma: 9149 Eğitim
Son dört günün en çok okunan haberlerini gösterir
Ayın en çok okunan haberleri için tıklayın